مجتمع آموزش عالی تاریخ سیره و تمدن اسلامی

 

در گفتگوی عضو هيأت علمي جامعة المصطفي العالمية با تسنيم مطرح شد

ابعاد تمدنی قيام عاشورا

 

حجت‌الاسلام والمسلمین دکتر علي اکبر عالميان، عضو هيأت علمي جامعة المصطفي العالمية، در گفت‌وگو با خبرنگار حوزه و روحانيت خبرگزاري تسنيم، در قالب هفتمين اپيزود از حسينيه مقاومت که در حسينيه مقاومت تسنيم تهيه شد، پيرامون نقش عاشورا در احياي اسلام ناب محمدي و معماري تمدن اسلامي گفت: از مسائل مهم درباره نقش عاشورا در حيات بشري، نقش آن در پويايي تمدن اسلامي است.

 

تمدن اسلامي يعني پيشرفت تعالي‌محور منتهي به قرب الهي

وي نگاه تمدني را سبب پيشرفت جامعه دانست و افزود: از نگاه اسلام آنچه جامعه را به پيشرفت مي‌رساند، تعالي انسان‌ها است بنابراين هر عملي در راستاي تعالي انسان، عامل پيشرفت و تمدن خواهد بود؛ از سوي ديگر، عوامل تعالي انسان، عواملي هستند که او را به خدا نزديک کنند؛ از اين رو تمدن اسلامي يعني پيشرفت تعالي‌محور منتهي به قرب الهي. بر اين اساس براي تبيين نقش تمدني عاشورا بايد به اين پرسش پاسخ دهيم که اين قيام چگونه انسان‌ها را به رشد و تعالي و قرب الهي رساند؟

 

اصلاح‌‌طلبي دين‌مدار

عضو هيأت علمي جامعة المصطفي اصلاح‌طلبي را نخستين مؤلفه تعالي انسان‌ها در قيام عاشورا برشمرد و تصريح کرد: پيامبر(ص) تمدن اسلامي را بنا کرد که پس از ايشان به دست معصومين(ع) شکوفا شد و اکنون به دست ما رسيده است؛ در واقع تمدن نوين اسلامي، ادامه همان تمدن صدر اسلام است.
دکتر عالميان، دعوت، بعثت، هجرت و حکومت منتهي به جانشيني اميرمؤمنان علي(ع) را چهار مرحله در تمدن‌سازي پيامبر(ص) دانست که سبب تعالي انسان‌ها شد و افزود: در جريان صلح حسني و عاشوراي حسيني، احيا و شکوفايي اين تلاش بسيار عظيم پيامبر اکرم(ص) به صورت ملموس اتفاق ‌افتاد و سبب پويايي تمدني شد که دولت غاصب بني اميه همه تلاش خود را براي انحطاط يا نابودي آن به کار بسته بود. امام حسين(ع) به‌طور واضح در آغاز قيام خود فرمودند که من براي طلب اصلاح در ميان امت جدم رسول خدا(ص) به پا خاسته‌ام.

 

بيدار کردن عقل‌ها و قلب‌هاي خفته

وي بيدار کردن عقل‌ها و قلب‌هاي خفته را ديگر مؤلفه تمدني در قيام عاشورا معرفي و اظهار کرد: امام حسين(ع) با قيام و خون خود عقول و قلوب خفته را از خواب غفلت بيدار کرد و اين بيدارگري جريان تا امروز پيدا کرد که مي‌بينيم حتي بزرگان ساير اديان نيز از آن الهام گرفته‌ و مي‌گيرند.

 

مقابله با انحرافات

استاد حوزه علميه از مقابله با انحرافات به عنوان سومين شاخص احياي تمدن اسلامي در قيام عاشورا نام برد و گفت: انحطاط و انحراف در دوره بني اميه به اوج خود رسيده بود؛ تحريفي که در دين و سنت نبوي صورت گرفته بود به خصوص از زمان معاويه آغاز شد و در زمان يزيد اوج گرفت. قيام عاشورا براي مقابله با اين انحرافات شکل گرفت و با تبيين راه صلاح و فلاح براي جامعه‌اي که رجعت جاهلي داشت، تمدن اسلام را احيا کرد.

 

حاکم کردن اصول اخلاقي

دکتر علي اکبر عالميان با بيان اينکه حاکم کردن اصول اخلاقي از ديگر مؤلفه‌هاي تمدني عاشورا است، خاطرنشان کرد: در اين قيام صبر، فداکاري، ايثار، شهادت‌طلبي، بخشش و شکوه مقاومت و ايستادگي حضرت و ياران ايشان را در عالي‌ترين درجات شاهد هستيم که سبب احياي اصول اخلاقي غبار گرفته در جامعه آن روز شد.

 

همسان نشان دادن دين و سياست

مدیر گروه تاریخ و سیره پژوهشکده حج و زیارت، همسان‌ نشان‌دادن دين و سياست را پنجمين مؤلفه تمدني عاشورا دانست و افزود: از بزرگ‌ترين خيانت‌هاي بني اميه، ترويج سکولاريزم و جدايي دين و سياست بود؛ معاويه به عنوان مؤسس سکولاريزم در جهان اسلام، وقتي حکومت را به دست گرفت، در اولين سخنراني عمومي خود رسماً اعلام کرد که با نماز و روزه و عبادات مردم کاري ندارد و فقط مي‌خواهد بر آنها حکومت کند. اين همان توطئه جدايي دين و سياست و ضدتمدني‌ترين اقدام بود که با قيام حسيني خنثي شد.

 

امت‌سازي قيام عاشورا

این پژوهشگر دینی با تأکيد بر اينکه انبياي الهي و ائمه اطهار(ع)، درصدد حکومت بودند چون حکومت، مسير رسيدن انسان به تعالي و تمدن است، يادآور شد: امت‌سازي از مؤلفه‌هاي مهم تمدني در قيام عاشورا است؛ زيرا امت‌سازي و پيوند ميان امام و امت، از مراحلي است که سبب تعالي جامعه و قرب الهي مي‌شود.
عضو هيأت علمي جامعة المصطفي با بيان اينکه اين واژه از کليدواژه‌هاي رهبر شهيد انقلاب نيز هست، افزود: بعد از شهادت پيامبر اسلام(ص) با وجود تلاش وافر معصومين(ع) ديگر امت به معناي واقعي و کامل شکل نگرفت و فاصله بين امام و امت جبران نشد که اميد داريم با بعثت کنوني مردم ايران، اين اتفاق زودتر در جهان اسلام بيفتد و زمينه براي تشکيل امت واحده اسلامي در زمان ظهور حضرت حجت(عج) فراهم شود.

 

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *